Τετάρτη, 03 Φεβρουαρίου 2021 13:47

Αφιέρωμα: This Mortal Coil - Hidden Alien Songs… (Μέρος Β')

Written by 

ΜΕΡΟΣ Β΄

 

2.- Filigree & Shadow (1986)

Track listing: Velvet Belly - The Jeweller - Ivy and Neet – Meniscus – Tears – Tarantula - My Father - Come Here My Love - At First, and Then - Strength of Strings - Morning Glory - Inch-Blue - I Want to Live - Mama K (1) - Filigree & Shadow – Firebrothers - Thaïs (1) - I Must Have Been Blind - A Heart of Glass – Alone - Mama K (2) - The Horizon Bleeds and Sucks Its Thumb – Drugs - Red Rain - Thaïs (2).

(4AD DAD 609)

Παραγωγή : John Fryer - Ivo Watts-Russell

Στο εξώφυλλο των Nigel Grierson και Vaughan Oliver αντικρίζουμε την Pallas Citroën (μόνιμο «μοντέλο» των εξωφύλλων των ΤΜC) σαν αερικό να μας κοιτάει στο μισοσκόταδο με λασπωμένα μαλλιά και από μέσα το μάτι της να εξέχει τρομακτικό και γεμάτο δέος, προσπαθώντας να μας προκαταβάλλει για το τι πρόκειται να ακούσουμε προσδοκώντας ισάξια ή ανώτερα μεγαλεία με τα αντίστοιχα του προηγούμενου δίσκου. Δεν τα βρήκαμε όμως πουθενά…

Από την «πρώτη φρουρά» έμεινε μόνο ο Simon Raymonde (κάτι που φαίνεται ολοκάθαρα) και συμμετείχαν μέλη των Colourbox, Dif Juz και The Wolfgang Press από το δυναμικό της 4AD, σαν τραγουδίστριες δε ήρθαν ως «συμβασιούχες» η Caroline Seaman, οι αδελφές Deirdre Rutkowski και Louise Rutkowski και η Dominic Appleton. Ο Ivo βάφτισε το δίσκο από ένα τραγούδι των Fever Tree στα σιξτυς. Ήταν ο πρώτος διπλός δίσκος που έβγαζε η 4AD, εξ ου και το DAD (double album) στην ετικέτα (τι ευφάνταστο…) και έφτασε στο Νο 2 στα ανεξάρτητα της Αγγλίας το 1986.

Είναι πιο «πειραματικό» σε σχέση με το πρώτο τους, γιατί αποκλείουν διά ροπάλου όλα τα υπόλοιπα όργανα και αφήνουν μόνο τα τσέλα και τις γυναικείες φωνές πασπαλισμένες με χορωδίες να βγάλουν για άλλη μια φορά τα εσώψυχα του Ivo στη φόρα. Χωρίς να «τολμούν» άφοβα και αδιάφορα όπως στον πρώτο δίσκο, είναι πιο διστακτικοί και σε σημεία φοβισμένοι, όπως ακούγονται στα Velvet Belly, Tarantula και στο Ivy and Neet όπου απεικονίζουν χωρίς λόγια στον καμβά ένα κυριακάτικο φθινοπωρινό πρωινό στο νεκροταφείο με το εκπληκτικό σαξόφωνο του Richard Thomas να αναλαμβάνει να μιλήσει για τους νεκρούς. Οι Tuxedomoon θα πρέπει να αισθάνονται υπερήφανοι για τη σπορά τους… 

Για άλλη μια φορά όμως εισπράττουμε την ονειρική αίσθηση αν και σε μικρότερο βαθμό: Στο Meniscus η αιθέρια κιθάρα του David Curtis κυματίζει περήφανα, προκαλώντας μας να μυρίσουμε τους μενεξέδες ηλιόλουστών πρωϊνών (αν το έλεγαν οι Cocteau θα ήταν ένα μικρό αριστούργημα), όπως και στο Red Rain με τα πανέμορφα πλήκτρα του Raymonde και τα ωραία φωνητικά της Caroline Seaman. Στο δε At First and Then συμμετέχουμε σε έναν ινδιάνικο χορό με σπονδές στα πνεύματα και στους ανέμους από τα φλάουτα και τις τάμπλες του Peter Ulrich (κρουστού των Dead Can Dance).


[Deirdre (αριστερά) και Louise Rutkowski]

Όμως η απουσία της Fraser είναι αυτή που στοιχειώνει τον δίσκο, με αποτέλεσμα οι κοπελιές που πήραν τη θέση της όσο κι άν προσπαθούν «να μην πιάνουν μία» μπροστά της. Μοναδική εξαίρεση και καλύτερη στιγμή του δίσκου το I Want to Live, όπου μέσα στα κήμπορντς του Jon Turner οι αδελφές Rutkowski μας κάνουν να την ξεχάσουμε στενάζοντας απελπισμένα «If I was someone, I would like to be a fool / No-one would know me, and I think that would be cool». Από την άλλη τα ηλεκτρονικά «γεμίσματα» του Ivo δεν προξενούν κάτι ιδιαίτερο με εξαίρεση τα δύο Thaïs, το A Heart of Glass και το The Horizon Bleeds and Sucks Its Thumb (τι τίτλος!!).

Η αποδόμηση των τραγουδιών σε αιθέριες περιπλανήσεις συνεχίζεται και εδώ φτάνοντας πολλές φορές στα άκρα, πράγμα που κατά κύριο λόγο συμβαίνει στο κρίσιμο στοιχείο του δίσκου: τις διασκευές.

Οι ροκ στιγμές είναι μόνο τρεις: το Strength of Strings του, πρώην Byrd, Gene Clark με ωραίες κιθάρες από τους Keith Mitchell και Nigel K. Hine (άλλωστε σε τούτες αναφέρεται), το Alone των Wire (η τελευταία φορά που τους πιάνουν στα χέρια τους) με την «κοριτσίστικη» φωνή της Caroline Seaman (φέρνει σε Siouxsie) και το Drugs των Talking Heads, όπου ο φάνκυ ρυθμός των Eno\Byrne μπολιάζεται με τα ρόκ φωνητικά της Alison Limerick και την ξερή κιθάρα του Andrew Gray (των Wolfgang Press).

Η λατρεία του Ivo για τον Tim Buckley συνεχίζεται και εδώ εις διπλούν μάλιστα: στο Morning Glory οι Deirdre και Louise Rutkowski δίνουν μια νότα στερνού αποχαιρετισμού με ωραία χορωδία, «οργίζοντάς» το περισσότερο σε σχέση με τον επίλογο του αριστουργήματος Goodbye and Hello, πράγμα που δεν πετυχαίνει ο Hubertus "Richenel" Baars στο I Must Have Been Blind του ιδίου. Το πετυχαίνει όμως ο ίδιος στο Firebrothers του Gary Duncan (των Quicksilver) βάζοντας έκο και εφφέ με το καντάρι στη φωνή του και με τις καλές κιθάρες του Chris Pye που στριμώχτηκαν βγάζει την πιο ψυχεδελική στιγμή του δίσκου.

Δεν μπορούμε να συγκρατήσουμε τον σκεπτικισμό μας στην πολύ (μα πάρα πολύ) εκκεντρική ερμηνεία της Jean (αγνώστων λοιπών στοιχείων) με εφιαλτικές παρακρούσεις από κάτω από τον Ivo και τον Raymonde στο Come Here My Love που το μεταμορφώνουν κυριολεκτικά από ερωτικό σε σπαρταριστό μοιρολόϊ και αμφιβάλλουμε εάν θα άρεσε στον δημιουργό του Van Morrison…

Απομένουν να σώσουν το δίσκο μόνο δύο διασκευές: η αποκαμωμένη και διαλυμένη (σαν να έχει μόλις κλάψει) φωνή είναι συγκλονιστική με τσέλο και πιάνο σε μια αφαιρετική ερμηνεία του The Jeweller του Tom Rapp, ενώ το 6λεπτο My Father της Judy Collins με την πολύ καλή ερμηνεία της Alison Limerick μεταμορφώνεται σε ένα χαμένο αριστούργημα των Eyeless in Gaza, όταν ακόμα και οι πιο πικρές και άσχημες αναμνήσεις από την πατρική εξουσία της παιδικής ηλικίας λιώνουν μέσα σε ένα όνειρο αθωότητας, ανεμελιάς και χαμένης νοσταλγίας… άλλωστε και οι Gaza αυτά δεν χρειάζονταν για να φτιάξουν θαύματα;

Ευτυχώς με τον επόμενο δίσκο τους ξαναπήραν το θρόνο τους…

(***)



3\- Blood (1991)

Track listing: The Lacemaker - Mr Somewhere – Andialu - With Tomorrow - Loose Joints - You and Your Sister - Nature's Way - I Come and Stand at Every Door – Bitter - Baby Ray Baby - Several Times - The Lacemaker II - Late Night - Ruddy and Wretched - Help Me Lift You Up - Carolyn's Song - D.D. and E. – Til I Gain Control Again - Dreams Are Like Water - I Am the Cosmos - (Nothing But) Blood.

(4AD DAD 1005)

Παραγωγή: John Fryer - Ivo Watts-Russell

Πέντε χρόνια μετά βγάζουν το γεμάτο εκπλήξεις στερνό τους (διπλό κι αυτό) άλμπουμ όπου το ένα τραγούδι είναι εντελώς διαφορετικό από το άλλο. αιφνιδιάζοντας και ταξιδεύοντας την ψυχή με απόλυτη επιτυχία και αποδεικνύοντας ότι η μουσική δεν σταμάτησε ποτέ να μαγεύει…

Ένα εξαίσιο κύκνειο άσμα όπως θα άρμοζε σε ένα συγκρότημα σαν κι αυτό. Η ομορφιά των ήχων του μουσικού υλικού, πρωτότυπου και διασκευασμένου, μετριέται και με την ένταση και με τη διάρκεια. Το ταξίδι μοιάζει ατέλειωτο, όπως τα κύματα της θάλασσας: όταν σβήνει το ένα, άλλα πολλά γεννιούνται. Δεν έχει σημασία τι βρίσκεται στη κορυφή του κύματος, μια και η αέναη κίνηση προκαλεί εναλλαγές που αναδεικνύουν άλλοτε πρωτότυπες μεταμοντέρνας τεχνοτροπίας συνθέσεις κι άλλοτε αφομοιωμένες και όμορφα επεξεργασμένες ετερόφωτες χαμηλόφωνες μπαλάντες.

Τα τσέλα κυριαρχούν και εδώ αλλά πολύ σωστά δομημένα (πιστεύετε ότι ο Ivo θα τα πήγαινε άσχημα εάν έφτιαχνε ένα κουαρτέτο εγχόρδων;) όπως στο The Lacemaker, ένα ονειρικό παραμύθι που βγάζει τη χαμένη παιδικότητα που χάθηκε για πάντα, γεγονός που συμβαίνει και στο avant guarde Baby Ray Baby με ένα μωρό να βήχει και να ψελλίζει λεξούλες με ένα ελαφρό νανούρισμα από κάτω και μια μυστηριώδη περιπλάνηση στα σκοτάδια με φωνές φαντασμάτων με πρωτόγονα ηλεκτρονικά κόλπα που καταλήγουν σε εξαίσια φλάουτα και τάμπλες όπως τη ζούμε στο Andialu.Το άταστο μπάσο σκίζει στο Loose Joints με τα ο-θεός-να-τα-κάνει ραπ και σκρατς του (η μόδα της εποχής βλέπετε…) βγάζοντας το καυστικό χιούμορ του Ivo να κατακτήσει τις ντισκοτέκ!

Και πάλι τρεις είναι οι ροκιές εδώ : 

Το Bitter, το Ruddy and Wretched και το I Am the Cosmos με πολύ καλή κιθάρα του Jim Williams σύνθεση του Αμερικανού φολκίστα και συνεργάτη του Αlex Chilton, Chris Bell, που μας οδηγεί στον λαβύρινθο των διασκευών: του ίδιου είναι και το σχεδόν παιδικό και τόσο αθώο You and Your Sister όπου οι Kim Deal και Tanya Donnelly με τις παιδικές φωνούλες τους βάζουν παράμερα έστω και για μια στιγμή το πανκ παρελθόν τους και με τα τσέλα κατορθώνουν να ακούγονται όπως πουθενά αλλού! Πανκ ήταν και το Mr Somewhere του Αυστραλού Peter Milton Walsh των Apartments, αλλά η Caroline Crawley ηχώντας άλλοτε σαν γλυκό νανούρισμα και άλλοτε τρεμουλιάζοντας από έρωτα αναγκάζει και πάλι τα τσέλα να υποκλιθούν.

«…Πιότερο όνειρο παρά αλήθεια \ πρέπει να' ταν όνειρο σκέφτηκα όσο ήταν εδώ μαζί μου \ όταν ήταν εδώ δεν σκεφτόμουν ότι θά 'φευγε \ όταν έφυγε δεν μπορούσα να το πιστέψω \ μαζί με τ' αύριο λοιπόν θα δανειστώ \ άλλη μια στιγμή χαράς και λύπης» ψελλίζει η Deirdre Rutkowski μεταμορφώνοντας το With Tomorrow του Gene Clark από μελαγχολικό τραγούδι σε ύμνο ελπίδας (θα μπορούσε να ήταν ένα outtake των Cocteau με το «πνιγμένο» πιάνο του). Η ίδια μαζί με την αδελφή της επεξεργάζονται το I Come and Stand at Every Door σε ποίηση του Hickmet και το προάγουν σε έναν θρησκευτικό ύμνο, αποκαλύπτοντας ότι το φάντασμα της Fraser θα τις στοιχειώνει πάντα… Από την άλλη η ναζιάρικη φωνή της Caroline Crawley, μπαίνει πιο βαθιά στην λιτή ατμόσφαιρα του Syd Barrett με σεβασμό στο Late Night αφήνοντας μόνο το σύνθι να «κρατάει το ίσο» χωρίς να προσθέτει τίποτε.

Ο Ivo όμως αποτίει τον δέοντα σεβασμό και στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού βγάζοντας μια φολκ προσευχή από μια κάντρυ ατμόσφαιρα στο Til I Gain Control Again του Rodney Crowell (συζύγου κάποτε της Rosanne Cash), δίνοντάς μας μια ιδέα πώς θα ηχούσε η Carly Simon με τσέλα στο Nature's Way του Randy California από το αριστούργημά των Spirit The 12 Dreams of Dr. Sardonicus και μας εκπλήσσει με την συγκλονιστική ερμηνεία του Help Me Lift You Up της Καναδής Mary Margaret O'Hara.

Όπως και με τον Buckley στον πρώτο δίσκο, είναι βέβαιο ότι oι Rain Parade έτσι ακριβώς θα ήθελαν να ακούν την αναμφισβήτητα καλύτερη στιγμή του δίσκου Carolyn's Song του (μακαρίτη πια) David Roback με την γλυκιά μελωμένη φωνή της Deirdre Rutkowski και με τα τσέλα και το πιάνο που κλαίνε, χωρίς να μας παραξενεύει καθόλου που ο Roback προσπάθησε (επιτυχώς) να κάνει τα ίδια αργότερα με τους Mazzy Star και με μούσα την Hope Sandoval. Απομένει το Several Times του Pieter Nooten των Clan of Xymox, που ξεφεύγει από τη «γοτθίλα» της μπάντας του και υπακούει πλήρως στην μυσταγωγία των This Mortal Coil κατ΄ εντολή του αφεντικού και με επιτυχία μάλιστα!

Λίγο πριν κλείσει ο δίσκος, ο Ivo βρήκε την αιθέρια 8λεπτή απάντηση στο ρητορικό ερώτημα του Hamlet και για να φύγει το βάρος από την ψυχή του μας την δίνει: Η σάρκα μπορεί να πεθαίνει, όμως τα όνειρα θα παραμείνουν αιώνια γιατί «είναι σαν το νερό» - Dreams Are Like Water η καλύτερη από τις δικές του συνθέσεις.

Στο εξώφυλλο (και πάλι του Vaughan Oliver) η Pallas Citroën, χωρίς εφφέ αυτή τη φορά, μας κοιτά με τα πελώρια βαθύτατα εκφραστικά μάτια της, αφόρητα λυπημένη που το ταξίδι τελειώνει.

Πώς θα μπορούσε να νιώσει διαφορετικά;

(****)

Το 1998, ο Watts-Russell προσπάθησε να επαναλάβει το εγχείρημα με την μπάντα The Hope Blister, χωρίς όμως περαιτέρω< συνέχεια. Πώς θα μπορούσε να έχει συνέχεια τούτη η πιο ονειρική τριλογία που φτιάχτηκε ποτέ; Πώς γυναικείες φωνές θα ερμήνευαν ξανά τα αποκυήματα της φαντασίας του ερωτευμένες τόσο πολύ με τη μουσική την οποία προσεγγίζουν, ώστε να την υποχρεώνουν να τις ερωτευτεί;

Γι΄ αυτό και ο ηλεκτρονικός ιστός προτείνει πριν ακούσετε τους This Mortal Coil «…Just turn out the lights, plug in, and indulge».

Σ΄ ευχαριστούμε Ivo….

 

Γιώργος Δ. Δημόπουλος



ΠΗΓΕΣ

Wikipedia

Discogs

YouTube

4ad site

The quiet us site

Ποπ και Ροκ τεύχος № 118  (ΜΑΡΤΙΟΣ 1988) σελ. 41, τεύχος № 120 (ΜΑΪΟΣ 1988) σελ. 96 και τεύχος № 155 (ΙΟΥΛΙΟΣ 1991) σελ. 60.

Γιώργος Δ. Δημόπουλος

Ο Γιώργος Δ. Δημόπουλος μετά από 35 χρόνια οπτικοακουστικής και έντυπης ενασχόλησης με την μουσική, στούμπωσε και εξερράγη ο ροκ γραφιάς (=θάψιμο με το καντάρι) που έκρυβε μέσα του, από τότε που άκουσε Birthday Party για πρώτη φορά του κόπηκ΄ η αναπνοή και έκτοτε υποστηρίζεται μηχανικά (σαν τον Darth Vader), λατρεύει και επαινεί την Θήβα όπου ζει και εργάζεται(..) και ταυτόχρονα την μισεί και την χλευάζει ανά την γη (τέτοια μαζόχα!!), πιστεύει στον Βάζελο και στα πιτόγυρα και αρνείται να δεχτεί ότι υπάρχει μουσική από το 1993 και δώθε (ΜΗ ΒΑΡΑΤΕ ΟΛΟΙ ΜΑΖΙΙΙΙΙ!!!!).

Νέα Δίσκοι      Συναυλίες Συνεντεύξεις Στήλες Archive    Rookie's corner   Artist Index
 Επικαιρότητα   Κριτικές Συναυλιών Text Interviews Music Scouting      
 Ενημερώσεις   Προτάσεις για συναυλίες   Memory Lane      
        Local Jams
     
        Record Shuffle      
        Άρθρα